హోర్ముజ్ జలసంధిలో భారతీయ నౌకపై జరిగిన కాల్పుల ఘటన అంతర్జాతీయ స్థాయిలో ప్రకంపనలు సృష్టిస్తోంది. అయితే ఇది కేవలం సముద్ర మార్గంలో జరిగిన సాధారణ దాడి కాదని, ఇరాన్ అంతర్గత రాజకీయాల్లో నెలకొన్న తీవ్ర అధికార పోరాటమని నిపుణులు విశ్లేషిస్తున్నారు. సుప్రీం లీడర్ అలీ ఖమేనీ మరణం తర్వాత ఇరాన్‌లో ఏర్పడిన నాయకత్వ శూన్యత కారణంగా అస్థిరత నెలకొనడం, దేశంపై పట్టు కోసం వివిధ వర్గాలు ప్రయత్నించడం ఈ ఉద్రిక్తతకు దారితీసింది.

విదేశాంగ శాఖ వర్సెస్ సైన్యం

ఇరాన్ విదేశాంగ మంత్రి సయ్యద్ అబ్బాస్ అరాగ్చీ అనుసరిస్తున్న మెతక వైఖరిపై ఆ దేశ శక్తివంతమైన సైనిక సంస్థ IRGC (ఇస్లామిక్ రివల్యూషనరీ గార్డ్ కార్ప్స్) తీవ్ర అసంతృప్తితో ఉంది. ముఖ్యంగా అణు కార్యక్రమం, క్షిపణి వ్యవస్థల విషయంలో పాశ్చాత్య దేశాలతో జరుపుతున్న దౌత్యపరమైన రాజీలను సైన్యం వ్యతిరేకిస్తోంది. హోర్ముజ్ జలసంధిని తెరవాలన్న విదేశాంగ శాఖ ఆదేశాలను ధిక్కరిస్తూ, భారత నౌక సమీపంలో ‘హెచ్చరిక కాల్పులు’ జరపడం ద్వారా సైన్యం తన బలాన్ని నిరూపించుకోవాలని చూస్తోంది.

శాంతి చర్చలపై పట్టు కోసం పాకులాట

అమెరికా-ఇరాన్ మధ్య ఇస్లామాబాద్‌లో జరుగుతున్న శాంతి చర్చల్లో తమ ప్రతినిధిని చేర్చకపోవడం IRGC ఆగ్రహానికి ప్రధాన కారణంగా కనిపిస్తోంది. తమకు సన్నిహితుడైన మహమ్మద్-బాకర్ జోల్గదర్‌ను చర్చల బృందంలో చేర్చాలని సైన్యం డిమాండ్ చేయగా, అనుభవం లేదన్న కారణంతో అరాగ్చీ దానిని తిరస్కరించారు. ఒకవేళ పాశ్చాత్య దేశాలతో ఒప్పందం కుదిరితే తమ నిధులు మరియు సైనిక శక్తి తగ్గిపోతాయని భావిస్తున్న సైన్యం, ఇటువంటి దాడుల ద్వారా చర్చలకు విఘాతం కలిగించాలని ప్రయత్నిస్తోంది.

ఒక చూపులో

• భారత నౌకపై జరిగిన కాల్పులు ఇరాన్ అంతర్గత రాజకీయ పోరాటానికి నిదర్శనం.
• విదేశాంగ శాఖ అనుసరిస్తున్న మెతక వైఖరిని నిరసిస్తూ సైన్యం (IRGC) ఈ దాడికి పాల్పడింది.
• శాంతి చర్చల్లో తమ ప్రతినిధిని చేర్చకపోవడంపై సైన్యం తీవ్ర ఆగ్రహంతో ఉంది.
• అలీ ఖమేనీ మరణం తర్వాత ఇరాన్ వ్యవస్థలో ఏర్పడిన అస్థిరత ప్రపంచ నౌకాయానానికి ముప్పుగా మారింది.