మీకు ఎంతమంది స్నేహితులు ఉన్నారు? డన్బార్ సంఖ్య చెప్పే నిజం షాకింగ్!

బ్రిటిష్ మనస్తత్వవేత్త మరియు ప్రైమేట్ ప్రవర్తనా నిపుణుడు రాబిన్ డన్బార్ ప్రవేశపెట్టిన ప్రఖ్యాత సిద్ధాంతం ప్రకారం, మానవ మెదడు గరిష్టంగా 150 మందితో మాత్రమే అర్థవంతమైన సామాజిక సంబంధాలను కొనసాగించగలదు. ఈ సంఖ్యను ‘డన్బార్ సంఖ్య’ లేదా ‘సామాజిక మెదడు పరికల్పన’ (Social Brain Hypothesis) అని అంటారు. జ్ఞాపకశక్తి, భాష మరియు సామాజిక సంబంధాలను నియంత్రించే మెదడులోని నియోకార్టెక్స్ ప్రాంతం పరిమాణాన్ని విశ్లేషించడం ద్వారా ఈ పరిమితిని నిర్ణయించారు. 150 మంది పరిమితి దాటినప్పుడు, పరస్పర అనుబంధానికి అవసరమైన శ్రద్ధ మరియు సమయాన్ని కేటాయించలేకపోవడం వల్ల ఆ సంబంధాలు తరచుగా “ఒకవైపు” సంబంధాలుగా మారుతాయని డన్బార్ సూచిస్తున్నారు.
డన్బార్ సిద్ధాంతం ప్రకారం, ఈ 150 మంది పరిధిలో సంబంధాలు పొరలుగా విభజించబడ్డాయి: 5 సన్నిహిత మిత్రులు లేదా కుటుంబ సభ్యులు, 15 మంచి స్నేహితులు మరియు 50 మంది స్నేహితులు. మీకు తెలిసిన (acquaintances) మొత్తం వ్యక్తుల సంఖ్య చాలా ఎక్కువగా ఉన్నప్పటికీ, లోతైన సంబంధాల మీ క్రియాత్మక సామాజిక ‘నెట్వర్క్’ 150 మందికి పరిమితం చేయబడింది. అయినప్పటికీ, స్టాక్హోమ్ విశ్వవిద్యాలయం పరిశోధకులతో సహా కొందరు ఈ సిద్ధాంతంతో ఏకీభవించడం లేదు, కేవలం మెదడు పరిమాణం ఆధారంగా మానవ సామాజిక సమూహాల పరిమాణానికి ఎటువంటి నిర్దిష్ట మానసిక పరిమితిని నిర్ణయించలేమని వారు పేర్కొన్నారు.